Kategori: Info | Diterbitkan pada: 29-10-2009 |
Sakumaha nu geus maneuh méh unggal taun, alhamdulillah taun ieu aya deui Hadiah Sastra Lembaga Basa jeung Sastra Sunda (LBSS). Ieu hadiah diayakeun pikeun ngajénan karangan-karangan petingan dina basa Sunda, kaasup nu winangun éséy. Hadiah Sastra LBSS Taun 2009 dihaturkeun keur karangan-karangan nu dipublikasikeun dina média
Luyu jeung kagiatan média
Mémang réa kénéh kahéngkérna sakumaha nu katémbong sajeroning macaan éséy nu maridang dina koran jeung majalah Sunda salila taun 2008. Saperkara, jejer karangan umumna ngulibek di sabudereun masalah basa, sastra jeung seni. Pangarang nu geus hasil némbongkeun karancagé ngamekarkeun jejer karangan ku jalan ngabahas, upamana, masalah ékonomi, téhnologi, jsté., karék hiji dua. Kadua perkara, carana ngabahas hiji perkara dina éséy umumna tacan nepi ka nyosok jero. Réa kénéh éséy nu sasatna mawakeun jejer ukur sahinasna baé. Katiluna, sawatara pangarang katémbongna masih kénéh leuwih resep ngaheueuhan batur batan nembrakkeun pamanggih sorangan.
Ku kitu ku kieu, karep balaréa enggoning ngajénan karancagé ngarang dina basa Sunda tetep karasa.
Prak-Prakan Milih Karangan
Sakumana nu geus jadi kawijakan Panitia Hadiah Sastra LBSS dina sawatara taun katompérnakeun, prak-prakan milih karangan peunteuneun téh ngalibetkeun para rédaktur koran katut majalah Sunda.
Husus dina widang éséy, Déwan Juri Hadiah Sastra LBSS narima 59 judul karangan beunang 32 pangarang nu kungsi dipidangkeun dina 6 koran/majalah Sunda, nyaéta koran mingguan Galura, majalah mingguan Manglé, majalah dwimingguan Sunda Midang, majalah Seni Budaya Suara Cangkurileung, majalah bulanan Bina Da’wah jeung majalah bulanan Cupumanik.
Déwan Juri Hadiah Sastra LBSS Widang Éséy, nu jumlahna tiluan, kaasup pupuhuna, milihan éta karangan tur nyindekkeun putusanana ngaliwatan dua kali rapat nu difasilitasi ku Panitia Hadiah Sastra LBSS di Bandung, nyaéta 14 Séptémber 2009 jeung 29 Séptémber 2009.
Tatapakan Meunteun Karangan
Cara ilaharna baé, dina meunteun karangan nu katarima ti Panitia Hadiah Sastra LBSS 2009, Déwan Juri Hadiah Sastra LBSS 2009 Widang Éséy nyindekel kana sawatara perkara, nyaéta:
1. Leunjeuran basa
2. Kajembaran mikir
3. Katapis nulis
4. Jejer karangan
Lian ti kitu, Déwan Juri Hadiah Sastra LBSS 2009 Widang Éséy gé neundeun perhatian kana pertimbangan nonliterér, nyaéta pertimbangan nu dina seuhseuhanana ngandung panjurung kana karancagé ngarang, babakuna keur nu ngarora atawa nu keur meujeuhna parigel ngarang dina basa Sunda.
Putusanana
Éséy pinunjul nu dilélér Hadiah Sastra LBSS 2009 nyaéta:
1. “Masagi” karangan Mang Jamal
(Cupumanik, April 2008).
Dina éséy “Masagi”, Mang Jamal maluruh tilu siloka nu hirup dina bahasan jeung paribasa Sunda, nyaéta masagi, buleud, jeung nyungcung (atawa segitilu). Satutas dipaluruh goréhél, yén tilu lambang anu diabadikeun dina babasan jeung paribasa Sunda téh nulad tina kasampurnaan alam. Saur Mang Jamal ari rupa atawa wangun nu aya di alam dunya téh loba pisan jeung moal kaitung. Éta modeu-modeu téh ku manusa dibasajankeun jadi tilu rupa dasar nyaéta pasagi, buleud jeung segitilu. Ieu rupa dasar téh dipaké dina élmu matématika, pangpangna dina géométri jeung éstétika seni rupa. Anéhna, éta tilu wangun rupa dasar téh hirup dina kaaripan urang Sunda deuih.
Éséy Mang Jamal némbongkeun kajembaran pangaweruh tur seukeutna analisis. Éséy Mang Jamal ngajujut hiji lambang dina pajurawetna kabudayaan manusa. Hasilna, hiji lambang horéng patali jeung hal-hal séjén nu saméméhna ampir teu kabadé. Dina éséyna Mang Jamal bisa laluasa medar babasan jeung paribasa anu nyambung jeung wangun rupa, alam, réligiositas, matématika, nepi ka éstétika.
Ku lantaran kitu, éséy “Masagi” karangan Mang Jamal (Cupumanik, April 2008) ditetepkeun jadi pinunjul kahiji.
2. “Burjo” karangan Asép Budi Setiawan
(Galura, 2008).
“Burjo” téh singgetan tina “bubur kacang”. Dina ieu éséy Asép Budi Setiawan medar kahirupan tukang bubur kacang anu sumebar di
Dina éséy “Burjo” aya adumanis antara data, kajembaran pangaweruh nu patali jeung séktor informal ékonomi rayat, jeung leunjeuran basa anu merenah, nu dipasieup ku sawatara basa wewengkon. Sok sanajan euyeub ku data, maca éta téh teu matak kerung, sabab data téh istuning dipaké pikeun ngawewegan pamadeganana anu ngamalir. Ku éséy “Burjo” Asép Budi Setiawan ngahudang masarakat pikeun rancagé dina widang ékonomi.
Ku lantaran kitu, éséy Asép Budi Setiawan anu judulna “Burjo” (Galura, 2008) ditetepkeun jadi pinunjul kadua.
3. “Masyarakat Adat” karangan Rameli Agam
(Galura, 2008).
Rameli Agam medar perkara masarakat adat. Dumasar kana panitén Rameli, éksisténsi masarakat adat téh kacida pentingna, sabab maranéhna mampuh miara alam. Kapan papagon masarakat adat mah alam téh baris méré kahadéan lamun dijaga tur dimumulé. Tapi hanjakalna, maranéhna anu mikacinta alam téh teu weléh kadéséh ku pihak-pihak anu sarakah. Saenyana nasib anu karandapan ku masarakat adat téh teu kudu kajadian, sabab maranéhna ditangtayungan ku hukum boh sacara nasional boh sacara internasional. Rameli nandeskeun yén upama pamaréntah teu bisa ngalaksanakeun konstitusi, saenyana nagara téh geus ngalakukeun pelanggaran hukum.
Jejer masarakat adat anu jadi topik éséy Rameli Agam mangrupa topik anu penting ditulis, nyaéta pikeun ngingetan deui pamaréntah katut masarakat yén masarakat adat téh kudu ditangtayungan, lantaran nya di maranéhna ayana kaaripan lokal ngeunaan alam lingkungan. Pikeun nguatan pamadeganana Rameli Agam nyutat ayat-ayat nu aya dina UU jeung Kovenan Internasional.
Sacara umum éséy Agam némbongkeun kajembaran dina mikir, sarta katapis dina ngaleunjeurkeun basa katut nuliskeunana. Ku lantaran kitu, Déwan Juri netepkeun “Masyarakat Adat” karangan Rameli Agam (Galura, 2008) jadi pinunjul katilu.
Juri Hadiah Sastra LBSS taun 2008
Abdullah Mustappa
Téddy A.N. Muhtadin
Hawé Setiawan
